Trong thời đại số, người tiêu dùng đang phải đối mặt với một “ma trận” quảng cáo thổi phồng công dụng, sai sự thật trên các nền tảng mạng xã hội. Việc Quốc hội vừa thông qua Luật Quảng cáo sửa đổi ngày 16/6/2025, tại Kỳ họp thứ 9, khóa XV với tỷ lệ đồng thuận cao – 453/461 đại biểu tán thành, là bước đi cần thiết để tăng cường bảo vệ người tiêu dùng. Tuy nhiên, liệu những quy định mới có đủ mạnh để ngăn chặn tình trạng quảng cáo lừa dối ngày càng tinh vi?

Người tiêu dùng đang bị “bao vây” bởi hàng loạt quảng cáo trên Facebook, TikTok, YouTube… Từ “thần dược” chữa bách bệnh, kem “trắng da sau 7 ngày”, đến thực phẩm chức năng giúp “giảm 10kg không cần ăn kiêng” – tất cả đều được tô vẽ bằng những lời có cánh. Không ít người đã vô tình sập bẫy, chi tiền cho những sản phẩm chưa rõ nguồn gốc, để rồi vừa thiệt hại tài chính, vừa gánh rủi ro cho sức khỏe.

Chị Lê Thị Lan (Nam Từ Liêm, Hà Nội) cho biết: “Tôi thấy một sản phẩm giảm cân được quảng cáo rầm rộ trên TikTok với lời hứa ‘giảm 5kg trong 10 ngày mà không cần ăn kiêng’. Tin tưởng, tôi mua dùng thử. Kết quả là cơ thể mệt mỏi, mất ngủ liên tục, phải dừng lại giữa chừng.”

Bà Trần Xuyến (55 tuổi, Hưng Yên) kể lại: “Tôi mua một loại thực phẩm chức năng được quảng cáo là giúp cải thiện xương khớp. Họ nói đã được Bộ Y tế cấp phép, nhưng khi nhận hàng thì không có tem nhãn gì cả, chỉ là lọ đựng sơ sài, không rõ nguồn gốc.”

Không chỉ dừng lại ở các sản phẩm trôi nổi, hàng giả – hàng kém chất lượng, nhiều quảng cáo còn ngang nhiên sử dụng hình ảnh người nổi tiếng, bác sĩ “giả mạo”, hoặc tự ý gắn mác “đã được cấp phép” để tăng độ tin cậy. Điều đáng lo ngại là phần lớn những quảng cáo này không được kiểm chứng nội dung, không rõ ràng về xuất xứ, thành phần, nhưng vẫn dễ dàng tiếp cận hàng triệu người dùng thông qua thuật toán lan truyền mạnh mẽ trên mạng xã hội.

Chỉ trong vài tháng đầu năm 2025, cơ quan chức năng đã phát hiện hàng loạt vụ vi phạm liên quan đến quảng cáo sai sự thật, cho thấy thực trạng đáng báo động. Một trong những vụ gây chú ý là loạt video quảng bá sản phẩm “kẹo rau củ” có sự tham gia của hoa hậu Nguyễn Thúc Thùy Tiên, Hằng Du Mục và Quang Linh Vlogs. Những nội dung này lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội, quảng bá kẹo như một sản phẩm có thể thay thế rau xanh trong bữa ăn hằng ngày, với lời giới thiệu gây tranh cãi: “Mỗi viên kẹo tương đương một đĩa rau”.

Tuy nhiên, sản phẩm chưa hề được kiểm chứng công dụng bởi cơ quan có thẩm quyền. Sau phản ánh gay gắt từ dư luận và báo chí, cơ quan điều tra đã vào cuộc và khởi tố các cá nhân liên quan với cáo buộc lừa dối người tiêu dùng. Vụ việc này trở thành minh chứng rõ nét cho sự cần thiết phải siết chặt hoạt động quảng cáo trong môi trường số.

Tại Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2025 vào sáng ngày 17/7, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết công tác quản lý, giám sát không gian mạng tiếp tục được đẩy mạnh. Trong nửa đầu năm 2025, Bộ đã phối hợp với các nền tảng mạng xã hội xử lý hàng loạt nội dung vi phạm, xấu độc.

Cụ thể, trên Facebook đã chặn, gỡ 3.099 bài viết, với YouTube là 913 video và 7 kênh (đăng tải khoảng 12.000 video) vi phạm. Với TikTok, đã chặn, gỡ 1.284 nội dung vi phạm, gồm 5.600 video và 9 bản ghi âm, 724 tài khoản (đăng tải hơn 35.500 video). Những con số này cho thấy mức độ vi phạm còn lớn và lan rộng, đòi hỏi sự vào cuộc mạnh mẽ hơn nữa từ cả phía cơ quan quản lý và các nền tảng công nghệ.

Luat sư Phạm Thị Trang, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội cho biết, hiện nay đã có nhiều văn bản pháp luật được ban hành nhằm bảo vệ quyền lợi của người dân trong các vấn đề liên quan đến quảng cáo và thông tin trên mạng. “Vấn đề đặt ra, mặc dù chế tài đã có nhưng tình trạng quảng cáo sai sự thật làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người tiêu dùng vẫn diễn ra tràn lan. Phải chăng cần tăng mức xử phạt để bảo đảm tính răn đe, bởi việc quảng cáo gian dối đưa đến lợi nhuận rất lớn khiến một số người sẵn sàng chi trả cho nghệ sĩ, TikToker khoản lợi nhuận lớn để giúp sức cho việc đưa thông tin quảng cáo sai sự thật”, Luật sư Trang nhấn mạnh.

Lượt Quảng cáo sửa đổi: Bước tiến nhưng chưa phải điểm kết

Ngày 16/6/2025, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quảng cáo (Luật số 75/2025/QH15) được Quốc hội thông qua với 453/461 đại biểu Quốc hội có mặt tán thành (đạt 98%) và có hiệu lực từ ngày 1/1/2026. Đây là lần đầu tiên, pháp luật Việt Nam quy định rõ về quyền và nghĩa vụ của người chuyển tải quảng cáo, bao gồm cả người nổi tiếng, người có ảnh hưởng, chuyên gia, y bác sĩ, người có học hàm học vị, KOL, KOC và bất kỳ ai trực tiếp xác nhận, giới thiệu sản phẩm.

Theo quy định tại Điều 8a của luật sửa đổi (Luật số 75/2025/QH15), những người này phải đảm bảo tính chính xác, trung thực và có căn cứ với nội dung mình quảng bá, đồng thời chịu trách nhiệm pháp lý nếu thông tin sai lệch gây hậu quả cho người tiêu dùng.

Lãnh đạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trong quá trình xây dựng luật nhấn mạnh: Việc sửa đổi Luật Quảng cáo là cần thiết và cấp bách trong bối cảnh quảng cáo trá hình, quảng cáo sai sự thật, quảng cáo lợi dụng lòng tin đang tràn lan, nhất là trên mạng xã hội.

Chia sẻ với báo chí, Luật sư Trần Minh Tuấn, Đoàn Luật sư Hà Nội phân tích: “Trước đây, Luật Quảng cáo chỉ nhấn mạnh đến trách nhiệm của người sản xuất, phát hành nội dung quảng cáo, nhưng không nêu rõ trách nhiệm của người đứng ra xác nhận, truyền tải nội dung ấy. Chính lỗ hổng đó khiến nhiều nghệ sĩ thoát khỏi trách nhiệm pháp lý, kể cả khi lời họ nói là nguyên nhân khiến người tiêu dùng bị lừa”.

Tuy nhiên, theo giới chuyên gia, dù Luật Quảng cáo đã được sửa đổi, nhưng việc thực thi vẫn là bài toán không dễ giải. Đặc biệt, trong bối cảnh nhiều tài khoản hoạt động ẩn danh, không đăng ký kinh doanh, phát tán nội dung quảng cáo sai sự thật trên các nền tảng xuyên biên giới như Facebook, TikTok, YouTube… thì khả năng kiểm soát và xử lý vi phạm vẫn còn nhiều lỗ hổng.

Người tiêu dùng vẫn là “tuyến phòng thủ” đầu tiên

Trong môi trường số, quảng cáo có thể tiếp cận người tiêu dùng nhanh hơn cả một thông tin chính thống. Vì vậy, người tiêu dùng cần nâng cao kỹ năng “đề kháng thông tin”, không tin vào những nội dung “thần kỳ”, quá tốt để là sự thật.

Như vậy, Luật Quảng cáo sửa đổi là một bước tiến trong hành trình bảo vệ người tiêu dùng trước cơn bão quảng cáo thời đại số. Tuy nhiên, để luật thực sự phát huy hiệu quả, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nền tảng công nghệ và chính người tiêu dùng.

Chỉ khi cả hệ thống cùng hành động, người tiêu dùng mới thực sự được đặt vào trung tâm và bảo vệ một cách thiết thực.

Ngày 25/7, Bộ Chính trị và Ban Bí thư đã đưa ra kết luận yêu cầu Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo Bộ Tài chính thực hiện nhiệm vụ quan trọng liên quan đến chính sách nhà ở xã hội. Trước đó, vào tháng 5, Quốc hội đã cho phép các tỉnh và thành phố xây dựng các tiêu chí phù hợp với thực tiễn địa phương để xét duyệt người được mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội.

Nhà ở xã hội là loại nhà ở được Nhà nước hỗ trợ để cung cấp căn hộ giá rẻ cho các nhóm đối tượng được ưu tiên. Theo đó, người chưa có nhà ở, người có nhà nhưng ở xa nơi làm việc, hoặc chưa từng được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội sẽ do UBND cấp tỉnh xác định tiêu chí chi tiết để xét duyệt. Điều này nhằm tháo gỡ các vướng mắc trong thực tế khi nhiều người lao động đang làm việc tại đô thị hoặc khu công nghiệp nhưng có nhà ở tại nông thôn, không đủ điều kiện do đã sở hữu nhà trong cùng tỉnh.

Hiện nay, diện được mua nhà ở xã hội bao gồm các đối tượng như người có công với cách mạng, thân nhân liệt sĩ; hộ nghèo, cận nghèo ở nông thôn; hộ gia đình ở nông thôn bị ảnh hưởng thiên tai; người thu nhập thấp, hộ nghèo, cận nghèo ở đô thị; lao động trong và ngoài khu công nghiệp. Ngoài ra, sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công an, công chức, viên chức quốc phòng, người làm công tác cơ yếu; cán bộ, công chức, viên chức; người đã trả lại nhà công vụ; học sinh, sinh viên; người phải giải tỏa, phá dỡ nhà do bị thu hồi đất; doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hợp tác xã trong khu công nghiệp cũng thuộc diện được mua nhà ở xã hội.

Bộ Tài chính cũng được giao nhiệm vụ hướng dẫn sử dụng kinh phí, bố trí trụ sở làm việc; ban hành ngay hướng dẫn về tài chính, kế toán, quy trình giao, phân bổ ngân sách xã phường. Bộ sớm đánh giá và báo cáo về tình hình bàn giao, quản lý tài sản công, trụ sở chính quyền các cấp. Bộ Tài chính cũng cần tăng cường quản lý và kiểm tra việc sử dụng kinh phí cho nhà ở xã hội.

Bộ Nội vụ và các địa phương cũng được yêu cầu rà soát tình hình đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác dân tộc, tôn giáo, nhất là cán bộ quản lý nhà nước và tín ngưỡng, tôn giáo. Mục tiêu là đảm bảo đúng vị trí việc làm, năng lực, sở trường. Hướng dẫn thành lập đơn vị sự nghiệp thuộc UBND cấp xã, nhất là đơn vị cung cấp dịch vụ công cơ bản, thiết yếu cần sớm ban hành.

Bộ Chính trị, Ban Bí thư yêu cầu công khai đầy đủ thủ tục hành chính tới người dân, doanh nghiệp, đảm bảo trong năm 2025 cơ bản tháo gỡ khó khăn, vướng mắc và điểm nghẽn pháp luật. 6 bộ gồm Nội vụ, Tài chính, Xây dựng, Công Thương, Y tế, Nông nghiệp và Môi trường sẽ phối hợp điều chỉnh, hoàn thiện quy trình, thủ tục liên quan đến dịch vụ công cấp giấy phép xây dựng; giấy phép kinh doanh rượu, bia, thuốc lá; hành nghề y dược; chế độ, chính sách với người có công.

Các bộ và địa phương cần tích cực triển khai các nhiệm vụ được giao, đảm bảo thực hiện hiệu quả chính sách nhà ở xã hội và các dịch vụ công quan trọng khác. Đồng thời, tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra để ngăn chặn và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật về nhà ở xã hội và dịch vụ công.

Trong thời gian gần đây, nhiều chuyên gia giáo dục đã lên tiếng về vấn đề các tổ chức không phải là cơ sở giáo dục nhưng tự xưng là ‘nhà trường’, gây ra sự nhầm lẫn cho người học. Các chuyên gia cho rằng, để tránh làm hỗn loạn danh xưng, cơ quan quản lý cần bổ sung thêm các quy định cụ thể trong việc đặt tên gọi có gắn chữ ‘trường’.

Đại biểu Quốc hội, Tiến sĩ Trịnh Thị Tú Anh – Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng, cho rằng cơ quan quản lý cần có quy định chặt chẽ hơn trong việc đặt tên gọi của các tổ chức. Nếu vẫn để tồn tại hình thức đặt tên có chữ ‘trường’ dù tổ chức đó không phải là cơ sở giáo dục, sẽ gây ra tình trạng hỗn loạn danh xưng trường học. Tiến sĩ Trịnh Thị Tú Anh nhấn mạnh thêm rằng, với hệ thống mạng lưới trường học chính thống hiện đang hoạt động trong nước đã là một con số rất lớn, người có nhu cầu tìm hiểu không thể nào điểm mặt hết được tên các trường. Vì thế, nếu có thêm một tổ chức nào đó trong tên gọi có gắn chữ ‘trường’, khiến người có nhu cầu tìm hiểu nhầm lẫn đó là một cơ sở giáo dục cũng là điều không thể tránh khỏi.

Cùng quan điểm về vấn đề này, Phó Giáo sư Trần Hậu – Uỷ viên Hội đồng tư vấn về Khoa học – giáo dục và Môi trường thuộc Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhấn mạnh rằng việc các tổ chức không phải là cơ sở giáo dục nhưng tự xưng là ‘nhà trường’ gây ảnh hưởng lớn đến uy tín của các trường học chính thống đã được cấp phép và tuân thủ theo pháp luật. Phó Giáo sư Trần Hậu đưa ra lời khuyên rằng những đối tượng có nhu cầu tìm hiểu để thi và cấp chứng chỉ thì cần tìm đến những cơ sở có sự công khai, rõ ràng về pháp nhân của họ. Người tìm hiểu cũng nên có sự kiểm tra, xác thực về việc tổ chức đó có phải là cơ sở giáo dục chính thống hay không để tránh việc vướng vào những phiền hà về pháp lý sau này.

Còn Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Võ Kỳ Anh – nguyên Vụ trưởng Vụ Giáo dục thể chất, cho rằng giáo dục là một ngành nghề kinh doanh có điều kiện, vì thế, các cơ sở giáo dục chính thống phải có quyết định thành lập, giấy phép hoạt động và chỉ khi đó mới được phép sử dụng tên gọi như ‘trường’, ‘học viện’, ‘viện đào tạo’ trong tên gọi chính thức. Phó Giáo sư Nguyễn Võ Kỳ Anh cũng cho rằng việc báo chí nêu ra các trường hợp về tổ chức tự xưng ‘nhà trường’ là cần thiết để giúp người dân có cái nhìn tổng quan hơn khi có nhu cầu tìm hiểu. Bên cạnh đó, người dân cũng nên có sự cân nhắc kỹ lưỡng khi đóng tiền để tham gia thi và lấy chứng chỉ.

Để tránh việc hỗn loạn danh xưng trường học như hiện nay, các cơ quan quản lý giáo dục cũng nên có sự rà soát và chấn chỉnh với các tổ chức tự xưng ‘nhà trường’. Đồng thời, việc điều chỉnh, bổ sung các quy định để khống chế, kiểm soát các tổ chức, đơn vị có cách đặt tên rõ ràng, phân định rõ với các cơ sở giáo dục chính thống là điều cần được các cơ quan quản lý lưu tâm.

Thị trường bất động sản Việt Nam đã chứng kiến sự quay trở lại của nhiều nhà đầu tư sau cú sập vào giữa và cuối năm 2022. Tâm lý lạc quan đang dâng cao khi các chỉ số và triển vọng ngành bắt đầu có những tín hiệu tích cực.

Một trong những nhà đầu tư tại TP Hồ Chí Minh, bà Ngọc, đã quyết định rót 400 triệu đồng vào hai mã bất động sản gần đây và đã ghi nhận lãi. Tuy cổ phiếu ngành này không còn ở mức giá rẻ, nhưng bà Ngọc cho biết đã mua cổ phiếu VHM ở vùng giá 65.000 đồng và hiện vẫn chưa bán hết dù giá đã tăng lên 94.000 đồng. Tương tự, bà đã lãi khoảng 22% với cổ phiếu PDR sau khi nắm bắt thông tin về thương vụ M&A lớn.

Không chỉ bà Ngọc, nhiều nhà đầu tư khác cũng đang quay trở lại thị trường bất động sản. Theo thống kê của nhóm phân tích Công ty Chứng khoán Guotai Junan Việt Nam, mức tăng bình quân của cổ phiếu bất động sản từ đầu năm đến nay là 19%, vượt trội so với hiệu suất VN-Index (17,4%). Nhiều cổ phiếu sau nhịp tăng mạnh cũng trở lại mệnh giá, điển hình như NVL và DXS.

Các chuyên gia nhận định có hai yếu tố tác động đến giá cổ phiếu bất động sản trong thời gian qua. Thứ nhất, Quốc hội đã thông qua các nghị quyết về cơ chế đặc thù. Thứ hai, hàng loạt dự án đã được phê duyệt chủ trương đầu tư, quy hoạch và cấp phép xây dựng. Những yếu tố này đã tạo ra kỳ vọng về sự hồi phục chung của ngành bất động sản, là động lực hỗ trợ đà tăng giá vừa qua.

Tuy nhiên, sau nhịp tăng gần đây, định giá của cổ phiếu bất động sản hiện không còn rẻ, đặc biệt khi so sánh với những nhóm ngành khác như ngân hàng, dược phẩm, bán lẻ, tiêu dùng và hàng hóa. Các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư cần chọn lọc và theo dõi kỹ các dự án quan trọng của doanh nghiệp bất động sản mình quan tâm để đưa ra quyết định.

Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng cảnh báo về áp lực bán bất ngờ và khuyên nhà đầu tư nên chủ động kiểm soát tỷ trọng cổ phiếu ở mức vừa phải trong danh mục, đồng thời hạn chế sử dụng margin, đặc biệt với những cổ phiếu đã tăng nóng trong thời gian qua.